Το ξέρετε ότι κάποτε η Πέλλα ήταν λιμάνι;!

 Πριν από 6000 χρόνια που λέτε, ο Θερμαϊκός κόλπος ήταν αρκετά μεγαλύτερος! Βασικά ένα μεγάλο μέρος αυτού που σήμερα ξέρουμε ως κάμπο μεταξύ Θεσσαλονίκης και Γιαννιτσών, ήταν θάλασσα! 🤯

🔬 Σύμφωνα με τις γεωλογικές μελέτες, η ακτογραμμή την εποχή εκείνη τοποθετείται στα 32 χιλιόμετρα πιο “μέσα” (και κάπως δυτικά) από ότι σήμερα! 🌊

😅 Η Πέλλα τότε δεν υπήρχε βέβαια, αλλά το Αιγαίο έφτανε ως τα μέρη της. Έχουν βρεθεί βέβαια άλλοι παραθαλάσσιοι οικισμοί της εποχής, με πιο γνωστό αυτόν στη Νέα Νικομήδεια. Πως και υποχώρησε όμως η θάλασσα; 🤔

💧 Στο Θερμαϊκό κόλπο εκβάλουν 4 ποτάμια. Δύο μεγάλα, ο Αξιός και ο Αλιάκμονας, και δύο μικρότερα, ο Λουδίας και ο Γαλλικός. Μαζί με το νερό, τα ποτάμια αυτά κατέβαζαν χρόνο με το χρόνο ιζήματα τα οποία “έχτισαν” στην κυριολεξία την ξηρά. 🏗️

👉 Αυτό το φαινόμενο δεν είναι άλλο από τη δημιουργία του δέλτα των ποταμών και στην περίπτωση του Θερμαϊκού έχουμε τέσσερα! 💅

🚣‍♂️ Αιώνα με τον αιώνα η ακροθαλασσιά υποχωρούσε, αφήνοντας στη θέση της λμνοθάλασσες, έλη και λίμνες. Στις ακτές μιας τέτοιας λίμνης χτίστηκε και η Πέλλα, κάπου τον 4ο αιώνα πΧ, ως λιμάνι που επικοινωνούσε με τη θάλασσα χάρη στα ποτάμια. ⚓

😲 Βασικά, τα υπολείμματα αυτής της λίμνης υπήρχαν μέχρι και τις αρχές τους 20ου αιώνα, όπου και αποξηράνθηκε. Ήταν μια περίοδος ευρύτερης αποξήρανσης πολλών υγροτόπων της Ελλάδας, με σκοπό να γίνουν αγροτικές καλλιέργειες. 🚜

🗺️ Στην εικόνα μπορείτε να δείτε την εκτιμώμενη θέση της ακτογραμμής σύμφωνα με τις γεωλογικές έρευνες, στο 4000 πΧ, στο 1600 πΧ και στο 300 μΧ. ✨

👀 Παρατηρήστε πόσο έχει πλησιάσει σήμερα το δέλτα του Αξιού (αυτό το μυτάκι της σημερινής ακτογραμμής) στην απέναντι ξηρά (εκεί που είναι το Αγγελοχώρι για τους Θεσσαλονικείς). Λέτε να συναντηθούν κάποτε στο μέλλον και η συμπρωτεύουσα της Ελλάδας να αποκοπεί από τη θάλασσα;! 🙈

🤷 Ποιος ξέρει, μπορεί. Παρόλα αυτά, με τόσες παρεμβάσεις, αντλήσεις και φράγματα που έχουμε βασανίσει τα ποτάμια (εμείς και οι γείτονες μας), η ποσότητα των φερτών υλών που κατεβάζουν έχει μειωθεί πάρα πολύ. Με άλλα λόγια, τα δέλτα των ποταμών επεκτείνονται σήμερα με πολύ μικρότερο ρυθμό. 😮

😬 Σε κάποιες περιπτώσεις όπως του Νέστου δε, είναι τόσο λίγα τα ιζήματα που κερδίζει η θάλασσα! Το δέλτα μικραίνει αντί να μεγαλώνει…